Yurt İçi Asgari Kurumlar Vergisi 2026: %10 Nasıl Hesaplanır, Kimler Muaf?

Kâğıt üzerinde kârlı görünen ama istisna ve indirimler sonrası neredeyse hiç kurumlar vergisi ödemeyen şirketler, 2025 hesap dönemiyle birlikte yeni bir tabana takıldı: yurt içi asgari kurumlar vergisi. 2025 ilk tam uygulama yılıydı; 2026'nın geçici vergi dönemleri ise bu hesabı yılın ortasında yeniden gündeme getiriyor. Bu yazıda düzenlemenin ne olduğunu, %10'un tam olarak neyin üzerinden alındığını, kimlerin muaf olduğunu ve muhasebe düzeninizi neden bugünden buna göre kurmanız gerektiğini pratik biçimde ele alıyoruz.

Yurt içi asgari kurumlar vergisi nedir?

28 Temmuz 2024 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 7524 sayılı Kanun ile Kurumlar Vergisi Kanunu'na 32/C maddesi eklendi. Bu madde, hesaplanan kurumlar vergisinin, indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancının %10'undan az olamayacağını öngörüyor.

Kısaca amaç şu: Bir şirket teşvik, istisna ve indirimleri sonuna kadar kullanıp beyannamesinde çok düşük ya da sıfır vergi çıkarabiliyordu. Yeni düzenleme, bu kazançlar üzerinden en azından belirli bir asgari verginin ödenmesini garanti altına alıyor. Uygulama 1 Ocak 2025'ten itibaren elde edilen kazançlar için geçerli oldu; dolayısıyla 2025, bu verginin ilk uygulandığı hesap dönemidir.

%10 tam olarak neyin üzerinden hesaplanır?

En çok karıştırılan nokta burası. Asgari vergi, doğrudan ticari kârınızın %10'u değildir. Hesap şöyle ilerler:

1. Hesap dönemi sonundaki ticari bilanço kârına (veya zararına) kanunen kabul edilmeyen giderler (KKEG) eklenir. Buna kısaca "indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancı" denir.
2. Bu tutardan, asgari vergi kapsamı dışında bırakılan belirli istisna ve indirimler düşülür.
3. Kalan tutar sıfırdan büyükse, bu tutara %10 oranı uygulanarak asgari kurumlar vergisi bulunur.
4. Normal usulde hesaplanan kurumlar vergisi ile asgari vergi karşılaştırılır; şirket hangisi yüksekse onu öder.

Yani düzenleme yeni bir vergi türü eklemiyor; ödenecek kurumlar vergisi için bir alt sınır koyuyor.

Matrahtan hangi istisnalar düşülebilir?

Tüm istisna ve indirimler asgari matrahı azaltmaz; yalnızca kanunda sayılan bazıları bu tutardan düşülebiliyor. Örnek olarak iştirak kazançları istisnası, emisyon primi kazancı istisnası ve yatırım fonu ile ortaklıklarının (taşınmaz kaynaklı olanlar hariç) kazançları gibi kalemler bu kapsamda değerlendiriliyor. Hangi istisnanın matrahtan düşülebileceği şirketten şirkete değiştiği için bu ayrımı mutlaka mali müşavirinizle netleştirin.

Ödenen vergiler asgari vergiden mahsup edilir mi?

Evet. Hesaplanan asgari kurumlar vergisinden, aynı hesap dönemine ilişkin tevkif (stopaj) yoluyla ödenen kurumlar vergisi ile ödenen geçici vergiler mahsup edilebilir. Bu, aynı kazanç üzerinden mükerrer vergi yükünü önleyen önemli bir mekanizmadır. Ayrıca yatırım teşvik belgesi kapsamında indirimli kurumlar vergisi (KVK md. 32/A) uygulayan şirketler için düzenlemede özel geçiş kuralları bulunuyor; bu durumdaysanız hesabı standart şablonla yapmayın, danışmanınıza doğrulatın.

Geçici vergi dönemlerinde de hesaplanır mı?

Evet — ve pratikte kritik olan nokta budur. Asgari kurumlar vergisi yalnızca yıllık beyannamede değil, geçici (kurum geçici) vergi dönemlerinde de hesaplanır. Her geçici vergi döneminde ticari kâra KKEG eklenir, kapsam dışı istisna ve indirimler düşülür, kalan tutara %10 uygulanır ve normal geçici vergiyle karşılaştırılır.

Bunun anlamı: Yılın ortasında verdiğiniz geçici vergi beyannamesinde bile, istisnalarınız yüksekse asgari vergi devreye girip beklediğinizden fazla ödeme çıkarabilir. Bu yüzden nakit akışı planınızı yıl sonuna bırakmadan, her geçici vergi döneminde bu senaryoyu görmelisiniz.

Kimler yurt içi asgari kurumlar vergisinden muaf?

Muafiyet dar ve nettir:

Durum	Asgari vergi uygulanır mı?
Kurumlar vergisinden muaf kurumlar	Hayır
İlk defa faaliyete başlayan kurumlar (ilk 3 hesap dönemi)	Hayır
Hasılat esaslı kazanç tespiti yapan mükellefler	Hayır
Standart usulde vergilenen faal şirketler	Evet

İlk üç yıl istisnası, girişimler için en dikkat çekici kalemdir: İlk defa faaliyete başlayan bir kurum, faaliyete başladığı hesap döneminden itibaren üç hesap dönemi boyunca asgari kurumlar vergisi hesaplamaz. Örneğin 2025'te kurulan bir şirket 2025, 2026 ve 2027 dönemlerinde bu vergiye tabi olmaz.

Önemli uyarı: Bu istisna gerçekten yeni kurulan işletmeler içindir. Birleşme, devir, tür değişikliği veya bölünme yoluyla kurulan şirketler "ilk defa faaliyete başlayan" sayılmaz ve bu üç yıllık muafiyetten yararlanamaz.

ERP'niz bu hesabı neden takip etmeli?

Yurt içi asgari kurumlar vergisi, iyi tutulmuş bir muhasebe altyapısıyla ayakta durur. Çünkü doğru asgari matrah için üç şeyin sağlıklı olması gerekir: ticari bilanço kârının doğru üretilmesi, KKEG'lerin kalem kalem doğru sınıflanması ve hangi istisna/indirimin kapsam içi/dışı olduğunun izlenmesi. Bunları Excel'de elle takip etmek, geçici vergi dönemlerinin sıklığıyla birleşince hata riskini büyütür.

Birasyo ERP muhasebe modülü, KKEG kalemlerini ayrı hesaplarda toplamanıza, istisna ve indirimleri etiketleyerek raporlamanıza ve geçici vergi dönemlerinde matrah simülasyonu yapmanıza zemin hazırlar. Böylece "normal vergi mi, asgari vergi mi yüksek?" karşılaştırmasını beyanname gününe bırakmadan, dönem içinde görebilirsiniz.

Temsili bir örnek

Aşağıdaki tablo yalnızca mantığı göstermek için hazırlanmış temsili bir örnektir; gerçek rakamlarınız farklı olacaktır.

Kalem	Tutar (temsili)
Ticari bilanço kârı	4.000.000 TL
(+) KKEG	500.000 TL
(−) Kapsam dışı bırakılan istisnalar	1.500.000 TL
Asgari vergi matrahı	3.000.000 TL
Asgari kurumlar vergisi (%10)	300.000 TL

Bu örnekte, normal usulde hesaplanan kurumlar vergisi 300.000 TL'nin altında kalıyorsa şirket asgari vergiyi (300.000 TL) esas alır; üzerindeyse normal vergisini öder.

Özet

• Nedir: 7524 sayılı Kanun'la getirilen KVK 32/C maddesi; kurumlar vergisi, indirim ve istisnalar öncesi kurum kazancının %10'undan az olamaz.
• Ne zamandan beri: 1 Ocak 2025'ten itibaren elde edilen kazançlar için geçerli; 2025 ilk uygulama yılı.
• Matrah: Ticari bilanço kârı + KKEG, ardından kapsam dışı bırakılan bazı istisna/indirimler düşülür.
• Karşılaştırma: Normal vergi ile asgari vergiden yüksek olanı ödenir.
• Geçici vergi: Her geçici vergi döneminde de hesaplanır — nakit akışını yıl içinde etkiler.
• Muafiyet: İlk defa faaliyete başlayanlar 3 hesap dönemi; birleşme/devir/bölünme yoluyla kurulanlar bu muafiyetten yararlanamaz.
• Mahsup: Tevkif yoluyla ödenen kurumlar vergisi ve ödenen geçici vergiler asgari vergiden düşülebilir.

Kaynaklar ve uyarı

Bu yazıdaki bilgiler; 7524 sayılı Kanun, Kurumlar Vergisi Kanunu 32/C maddesi, 23 Seri No'lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği ve Gelir İdaresi Başkanlığı'nın yayımladığı Yurt İçi Asgari Kurumlar Vergisi Rehberi ile kamuya açık mesleki yayınlara dayanmaktadır. Vergi mevzuatı sık güncellenir ve her şirketin durumu farklıdır. Matrah hesabı, kapsam dışı istisnalar, indirimli oran (32/A) etkileşimi ve mahsup uygulaması için işlem yapmadan önce mali müşavirinize teyit ettirin.