1 Temmuz 2026 geride kaldı. Eğer 2025 cironuz 10 milyon TL'yi geçtiyse ve e-fatura mükellefiyseniz, o tarihten beri elinizle yazdığınız ya da matbu bastığınız sevk irsaliyesinin hükmü yok, e-İrsaliye kesmek zorundasınız. Kulağa "bir belge daha dijitalleşiyor" gibi gelse de, irsaliye diğer e-belgelerden farklı: faturayı ay sonunda toplu kesebilirsiniz ama irsaliye malın kamyona yüklendiği an lazım olur. Yani geçişi hâlâ tamamlamadıysanız, sorun doğrudan sevkiyatta çıkar.
Bu yazı, kapsamı, geçişin neyi değiştirdiğini ve henüz geçmediyseniz nelere bakmanız gerektiğini sahadan anlatıyor. Spesifik rakam ve istisnalar için her zamanki uyarı geçerli: mali müşavirinizle ve GİB'in güncel tebliğleriyle teyit edin.
Kim kapsamda?
İşin özü tek cümlede: e-fatura uygulamasına kayıtlı olup 2025 hesap dönemi brüt satış hasılatı 10 milyon TL ve üzeri olan mükellefler için e-İrsaliye 1 Temmuz 2026'dan itibaren zorunlu (509 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği: hasılat şartını sağlayanlar izleyen hesap döneminin yedinci ayının başında geçer).
Bunun yanında ciroya bakılmaksızın sektör temelli zorunluluklar da var: akaryakıt, demir-çelik, sebze-meyve komisyoncuları, gübre, tütün, şeker gibi belirli alanlarda faaliyet gösterenler ayrı listelerde yer alıyor. Yani "benim cirom altında" demeden önce sektörünüzün özel bir kapsamı var mı, ona da bakmak gerekiyor. Bu liste değişebildiği için kontrolü mali müşavirinizle yapın.
e-İrsaliye, kağıt irsaliyenin PDF hali değil
En sık yapılan kavram hatası bu. e-İrsaliye, irsaliyeyi tarayıp e-posta atmak ya da matbu belgeyi PDF basmak değil. GİB sistemine bağlı, dijital olarak üretilen, elektronik imzalı ve karşı tarafa elektronik ortamda iletilen bir belge. Mal yola çıkmadan önce sistemde oluşturulur, alıcı da bunu elektronik olarak görür ve yanıtlar.
Pratikte fark şu: sürücü artık koltuk altında deste deste kağıt irsaliyeyle yola çıkmıyor. Yol kontrolünde belge elektronik ortamdan doğrulanabiliyor. Ama bu kolaylığın bedeli, irsaliyeyi üreten sürecin kesintisiz çalışması zorunluluğu.
İrsaliyede zamanlama neden önemli?
Faturayı geç keserseniz canınız sıkılır ama mal zaten gitmiştir. İrsaliyede ise mal o belge olmadan çıkamaz. Bu yüzden e-İrsaliye geçişi, e-fatura geçişinden operasyonel olarak daha hassastır:
- Depoda mal hazır, kamyon kapıda, ama sistem irsaliye numarası üretemiyorsa sevkiyat bekler.
- İnternet kesintisinde ne olacak? Senaryonuz hazır mı? (e-İrsaliye'nin "kesinti" prosedürleri vardır; sürücüye geçici belge düzenleme şartlarını bilmek gerekir.)
- Gün içinde 200 sevkiyat yapan bir dağıtım firması için, irsaliye üretimi beklemeden olmalı; aksi halde kapı önünde kuyruk oluşur.
Bu yüzden geçişi aceleyle, sevkiyatın yoğun olduğu bir döneme sıkıştırmak risklidir. Yeni bir sürecin canlıya alınması, deneme sevkiyatları, depo personelinin alışması zaman ister.
Sistem tarafında pratik olarak ne gerekiyor?
e-İrsaliye'yi iki yoldan kesebilirsiniz: GİB'in portalı üzerinden (düşük hacim için) ya da bir özel entegratör / ERP entegrasyonu üzerinden (gerçek operasyon için). Sevkiyat hacminiz günde birkaç adetten fazlaysa, irsaliyenin sipariş ve stok hareketiyle aynı yerden, otomatik üretilmesi gerekir. Aksi halde aynı veriyi iki kez girersiniz: hem ERP'ye hem GİB portalına. Bu hem yavaş hem hataya açık.
İyi kurulmuş bir akış şöyle işler: sipariş onaylanır, depo malı toplar, sevk anında irsaliye stok hareketinden otomatik oluşur, GİB'e gider, alıcıya düşer, kamyon çıkar. Tek bir veri girişi, tek bir kaynak.
Henüz geçmediyseniz kontrol listesi
Birkaç pratik soru; bunlara "evet" diyebiliyorsanız rahatsınız:
- 2025 cironuzu mali müşavirinizle teyit ettiniz mi, gerçekten kapsamda mısınız?
- Sektörünüzün ciro-dışı bir özel zorunluluğu var mı?
- e-İrsaliye'yi ERP'nizden mi keseceksiniz, portaldan mı? Hacminize uygun mu?
- Mali mührünüz / gerekli sertifikalarınız hazır mı? (Bunlar başvuruyla gelir, son güne bırakılırsa yetişmeyebilir.)
- Deneme sevkiyatı yaptınız mı? Depo personeli yeni akışı bir kez denedi mi?
- İnternet/sistem kesintisi senaryonuz tanımlı mı?
Birasyo tarafında
Birasyo ERP'de e-İrsaliye, sevkiyat sürecinin doğal parçası: irsaliye stok hareketinden otomatik üretilir, özel entegratör üzerinden GİB'e iletilir, alıcı yanıtı sisteme döner. e-Fatura, e-Arşiv ve e-İrsaliye aynı altyapıdan yürür; ayrı ayrı portal açıp veri girmezsiniz. Geçişi hâlâ tamamlamadıysanız demo talep edin, mevcut sevkiyat hacminize göre aynı gün geçiş planınızı çıkaralım.
Kaynaklar
Bu yazıdaki tarih ve eşikler aşağıdaki kaynaklara dayanır (Mayıs 2026 itibarıyla); kapsam ve istisnalar değişebileceğinden mali müşavirinizle teyit edin:
İlgili okumalar:
Bu yazıyı LinkedIn'de paylaşın
Başlık, özet ve etiketler panoya kopyalanır, paylaşım penceresi açılır. Yapıştırıp (Cmd/Ctrl+V) gönderin.
